Pad (पद) अवधी • Awadhi
रुचिर रसना तू राम राम राम क्यों न रटत ।सुमिरत सुख सुकृत बढ़त, अघ अमंगल घटत ॥बिनु स्रम कलि-कलुष-जाल कटु कराल कटत ।दिनकर के उदय जैसे तिमिर-तोम फटत ॥जोग, जाग, जप, बिराग, तप, सुतीरथ अटत ।बाँधिबे को भव-गयंद रेनु की रजु बटत ॥परिहरि सुर-मनि सुनाम गुंजा लखि लटत ।लालच लघु तेरो लखि तुलसि तोहि हटत

इस पद में तुलसीदास श्रीराम के सामने अत्यंत विनयपूर्ण और आत्मनिवेदनात्मक भाव रखते हैं। पद का मुख्य जोर पाप, दोष और कलियुगीन संकट से मुक्ति तथा पवित्र तीर्थ और उसके आध्यात्मिक प्रभाव पर है। आगे नाम-स्मरण और निरंतर साधना और संसार-बन्धन से पार होने और आत्मिक मुक्ति को साधना और शरणागति के साथ जोड़ा गया है। अंततः भाव यही उभरता है कि बाहरी उपायों की अपेक्षा दैवी अनुग्रह, भक्ति और प्रभु के चरणों में स्थिर आश्रय ही जीवन को सार्थक कर सकता है।

Work Vinaya Patrika
Language अवधी · Awadhi
raga बिलावल
work विनयपत्रिका
meter pad
composer गोस्वामी तुलसीदास
phonetic keys R276
region or dialect ब्रजभाषा
deity or addressee श्रीराम
verse number in source 129
Tags: गोस्वामी तुलसीदासविनयपत्रिकापदभक्ति